|
أوجانيوس الرابع: 3 آذار 1431 – 23 شباط 1447
مجمع فلورنسا (المسكوني السابع عشر): 26 شباط 1439 – آب (؟) 1445
1300- 1308-
براءة في الاتحاد مع اليونانيّين
"Lactentur coeli"
، 6 تموز 1439
قرار في شأن اليونانيّين
|
ترجمة النص
اللاتيني |
النص اللاتيني |
|
1300-
[إنبثاق
الروح القدس] إذن باسم الثالوث الأقدس، الآب والابن والروح القدس، مع
موافقة مجمع فلورنسا المقدس العام هذا، نحدّد هذه الحقيقة الإيمانية
لكي يؤمن بها ويتقبّلها جميع المسيحيين، ولكي يعترفوا بها هكذا: أن
الروح القدس هو أزليّاً من الآب والابن، يتّخذ جوهره من الآب والابن
معاً، وأنه ينبثق أزلياً من هذا وذاك كما من مبدأ واحد وانبثاقٍ وحيد
[رَ مجمع ليون الثاني: 850].
|
1300
691 (De processione
Spiritus Sancti. )
In nomine igitur Sanctae Trinitatis, Patris et Filii et Spiritus
Sancti, hoc sacro universali approbante Florentino Concilio,
diffinimus, ut haec fidei veritas ab omnibus Christianis
credatur et suscipiatur, sicque omnes profiteantur, quod
Spiritus Sanctus ex Patre et Filio aeternaliter est, et
essentiam suam suumque esse subsistens habet ex Patre simul et
Filio, et ex utroque aeternaliter tamquam ab uno principio et
unica spiratione procedit (cf Cc. Lugdun. ll: *850); |
|
1301-
معلنين أن
ما يقوله الملافنة والآباء، أي أن الروح القدس ينبثق من الآب بالابن،
يرمي إلى هذا التصور الذي يعني أن الابن هو في نظر اليونانيين السبب،
وفي نظر اللاتين مبدأ قوام الروح القدس وكذلك الآب.
وبما أنّ
كل ما هو من الآب أعطاه الآب نفسه لابنه الوحيد بالولادة، ما عدا كونه
أباً، فكون الروح القدس ينبثق من الابن قد اتّخذه الابن نفسه أزلياً من
الآب الذي ولد منه أزلياً.\
|
1301 691
declarantes, quod id, quod sancti Doctores et Patres dicunt, ex
Patre per Filium procedere Spiritum Sanctum, ad hanc
intelligentiam tendit, ut per hoc significetur, Filium quoque
esse secundum Graecos quidem causam, secundum Latinos vero
principium subsistentiae Spiritus Sancti, sicut et Patrem. Et
quoniam omnia, quae Patris sunt, Pater ipse unigenito Filio suo
gignendo dedit, praeter esse Patrem, hoc ipsum quod Spiritus
Sanctus procedit ex Filio, ipse Filius a Patre aeternaliter
habet, a quo etiam aeternaliter genitus est. |
|
1302-
نحدّد إلى ذلك أن الشرح الذي تتضمنه الكلمة "والابن" أضيف إلى القانون
إضافةً جائزة ومعقولة وذلك لإيضاح الحقيقة وتلبيةً للضرورة الملحّة.
|
1302 691 Diffinimus
insuper, explicationem verborum illorum 'Filioque' veritatis
declarandae gratia, et imminente tunc necessitate, licite ac
rationabiliter Symbolo fuisse appositam. |
|
1303-
وكذلك في خبز الحنطة، سواء كان متخمراً أو فطيراً، يتحقّق جسد المسيح،
وعلى الكهنة أن يحقّقوا وجود جسد الرّب نفسه في أيّ من هذين الخبزين،
أي تبعاً لعادة كنيستهم الغربية أو الشرقية.
|
1303 692
Item, in azymo sive fermentato pane triticeo corpus Christi
veraciter confici; sacerdotesque in altero ipsum Domini corpus
conficere debere, unumquemque scilicet iuxta suae Ecclesiae sive
occidentalis sive orientalis consuetudinem. |
|
1304-
[مصير الموتى] كذلك إذا كان الذين يتوبون توبةً صحيحة، يموتون في محبّة
الله، قبل التكفير عن خطاياهم التي اقترفوها بالفعل أو بالإهمال،
بثمارٍ جديرة بتوبتهم، فإن نفوسهم تتطهّر بعد موتهم بآلام تطهيرية،
ولكي يتخلّصوا من مثل هذه الآلام تفيدهم معونات المؤمنين الأحياء، من
قدّاساتٍ وصلوات، وصدقات، وأعمال تقوى أخرى يقوم بها عادةً المؤمنون من
أجل مؤمنين آخرين، بحسب قرارات الكنيسة.
|
1304 693
(De sorte defunctorum.)
Item, si vere paenitentes in Dei caritate decesserint, antequam
dignis paenitentiae fructibus de commissis satisfecerint et
omissis, eorum animas poenis purgatoriis post mortem purgari: et
ut a poenis huiusmodi releventur, prodesse eis fidelium vivorum
suffragia, Missarum scilicet sacrificia, orationes et
eleemosynas, et alia pietatis officia, quae a fidelibus pro
aliis fidelibus fieri consueverunt secundum Ecclesiae instituta. |
|
1305-
وتقوى الذين بعد تقبّلهم المعمودية لم يتلطّخوا قطّ بالخطيئة، وكذلك
نفوس الذين بعد تلطّخهم بالخطيئة، سواء كانوا بعد في أجسادهم أو تعرّوا
منها، تطهّروا على ما سبق القول، هذه النفوس تقبل حالاً في السّماء
وتشاهد الله الثالوث والواحد في ذاته كما هو، مشاهدةً واضحة، ولكن على
درحاتٍ، وفق استحقاق كلّ منها.
|
1305 693 - Illorumque
animas, qui post baptisma susceptum nullam omnino peccati
maculam incurrerunt, illas etiam, quae post contractam peccati
maculam, vel in suis corporibus, vel eisdem exutae corporibus,
prout superius dictum est, sunt purgatae, in caelum mox recipi
et intueri clare ipsum Deum trinum et unum, sicuti est, pro
meritorum tamen diversitate alium alio perfectius. |
|
1306-
أما نفوس الذين يموتون في حال الخطيئة المميتة أو الخطيئة الأصلية فقط،
فإنها تنحدر حالاً إلى الجحيم، ولكنها تعاقب بعقوباتٍ غير متساوية (رَ
856 – 858(.
|
1306
693 - Illorum autem animas, qui in actuali
mortali peccato vel solo originali decedunt, mox in infernum
descendere, poenis tamen disparibus puniendas (cf. DS 856-858 ). |
|
1307-
[رتبة الكراسي البطريركيّة – أولية الكرسي الروماني] كذلك نحدّد أن
للكرسي للروماني الرسولي وللحبر الروماني الأولية على المسكونة كلها،
وأن الحبر الروماني هو خليفة الطوباوي بطرس أمير الرسل والنائب الحقيقي
للمسيح، رأس الكنيسة كلها جمعاء، أبو جميع المسيحيين ومعلّمهم، وإليه
انتقلت من الربّ يسوع المسيح، عن طريق الطوباويّ بطرس، السلطة الكاملة
لرعاية الكنيسة الجامعة، وإدارتها، وسياستها، وذلك على ما ورد في أعمال
المجامع المسكونية وفي القوانين المقدسة.
|
1307 694
(Ordo sedium patriarch.; primatus Rom.)
Item diffinimus, sanctam Apostolicam Sedem, et Romanum
Pontificem, in universum orbem tenere primatum, et ipsum
Pontificem Romanum successorem esse beati Petri principis
Apostolorum et verum Christi vicarium, totiusque Ecclesiae caput
et omnium Christianorum patrem ac doctorem exsistere; et ipsi in
beato Petro pascendi, regendi ac gubernandi universalem
Ecclesiam a Domino nostro Jesu Christo plenam potestatem
traditam esse; quemadmodum etiam in gestis oecumenicorum
Conciliorum et in sacris canonibus continetur. |
|
1308-
وإلى ذلك
تُجدّد الرتبة التي تُثبتها القوانين لسائر البطاركة الأجلاء، بحيث
يكون بطريرك القسطنطينية الثاني بعد الحبر الروماني الكلي القداسة،
وبطريرك الاسكندرية الثالث، وبطريرك إنطاكية الرابع، وبطريرك أورشليم
الخامس، هذا مع الحفاظ على كل ما لهم من امتيازات وحقوق.
|
1308
Renovantes insuper ordinem traditum in canonibus ceterorum
venerabilium patriarcharum, ut patriarcha Constantinopolitanus
secundus sit post sanctissimum Romanum Pontificem, tertius vero
Alexandrinus, quartus autem Antiochenus, et quintus
Hierosolymitanus, salvis videlicet privilegiis omnibus et
iuribus eorum. |
1309-
براءة "Moyses vir Dei"
ضد مجمع بال، 4 أيلول 1439
المجمع العام والبابا
|
ترجمة النص
اللاتيني |
النص
اللاتيني |
|
1309-
[أعضاء
مجمع بال]... نشروا ثلاث مقولات وصفوها بأنّها حقائق إيمانية، معلينين
أننا وجميع الأمراء، والأحبار، والمؤمنين الآخرين المتمسّكين بالكرسيّ
الرسولي، هراطقة. وهوذا نصّهم بحرفه:
|
1309
(Synodales Concilii Basileensis) ... tres
propositiones quas fidei veritates vocant, quasi Nos et omnes
principes ac praelatos et alios fideles et devotos Apostolicae
Sedis haereticos facerent, protulerunt, quarum tenor sequitur in
haec verba: |
|
"الحقيقة
التي أعلنها مجمع كونستانس العام ومجمع بال الحالي في موضوع سلطة
المجمع العام ممثّلاً الكنيسة الجامعة، وفي أنّ سلطته هذه تعلو سلطة
البابا وأيّ سلطةٍ أخرى، هي حقيقة إيمان كاثوليكي.
هذه
الحقيقة بأن البابا لا يستطيع مطلقاً، بسلطته الخاصة، إلغاء مجمعٍ عامّ
ممثّلٍ للكنيسة الجامعة، ومنعقدٍ شرعياً لمعالجة إحدى القضايا الواردة
في الحقيقة السابقة، أو أي قضية أخرى، ولا إرجاءه إلى موعدٍ آخر، ولا
نقله إلى مكان آخر، إلاّ برضى هذا المجمع، هي حقيقة إيمانٍ كاثوليكي.
"من قاوم
بعناد الحقائق السابقة عدّ هرطوقيّاً".
|
'Veritas
de potestate concilii generalis universam Ecclesiam
repraesentantis supra papam et quemlibet alterum declarata per
Constanciense et hoc Basiliense generalia concilia, est veritas
fidei catholicae. Veritas haec, quod papa concilium generale
universalem Ecclesiam repraesentans actu legitime congregatum
super declaratis in praefata veritate, aut aliquo sine eius
consensu nullatenus auctoritate potest dissolvere, aut ad aliud
tempus prorogare, aut de loco ad locum transferre, est veritas
catholica. Veritatibus praedictis pertinaciter repugnans est
censendus haereticus.' |
|
[شجب
المقولات]... المقولات نفسها المنقولة بحرفها آنفاً وفق التأويل الفاسد
الذي قام به جماعة بال، وظهروا به فعلاً مخالفاً لمنطوق الكتاب
المقدّس، والآباء القديسين، ومجمع كونستانس نفسه، في غير إغفال لما سبق
من قرار الإعلان أو الحرمان مع كل ما تبعه وما يمكن أن يتبعه في
المستقبل من كفرٍ وعثرات، هذا كله من شأنه أن يُحدث شرخاً في كنيسة
الله، وفوضى في النظام الكنسيّ والأمارة المسيحية، ونحن نكفّر ونشجب ما
وافق عليه أعضاء هذا المجمع.
|
(Reprobatio:) ... ipsasque
propositiones superius descriptas iuxta pravum ipsorum
Basiliensium intellectum quem facto demonstrant, veluti sano S.
Scripturae et sanctorum patrum et ipsius constanciensis Concilii
sensui contrarium necnon praefatam assertam declarationis seu
privationis sententiam cum omnibus inde secutis et quae in
futurum sequi possent, tamquam impias et scandalosas necnon in
manifestam Dei Ecclesiae scissuram ac omnis ecclesiastici
ordinis et christiani principatus confusionem tendentes, ipso
sacro approbante Concilio damnamus et reprobamus, ac damnatas et
reprobatas nuntiamus. |
1310-
1328-
براءة في الاتّحاد مع الأرمن
"Exsultate Deo"
، 22 تشرين الثاني 1439
تحتوي هذه
البراءة على وثائق إيمانية تعيد ما جاء في شهادة الإيمان القسطنطينية
(راجع ما فوق رقم 150)، وتحديدات مجمع خلقيدونية في طبيعتي المسيح (301
– 303)، وتحديدات المجمع القسطنطيني الثالث، حول الإرادتين في المسيح
(557 – 558)، والمرسوم حول سلطة مجمع خلقيدونية. ثم جاءت في البراءة
تعليمات حول الأسرار اتقتبست في معظمها من توما الأكويني
(De articulis fidei et Ecclesiae sacramentis)
. ولقد مرّ زمن طويل كانت فيه صحة هذه التعليمات موضع الشكّ، نظراً إلى
أنه يقال فيها أنّ مادة سرّ الرسامة الكهنوتية تقوم بتقديم الأواني
للمرتسم، فيما أن التقليد في الكنيستين الغربية والشرقية يؤكّد هنا
أهمية وضع الأيدي. وقد قرّر البابا بيوس الثاني عشر في الدستور
"Sacramentum ordinis"
(30 تشرين الثاني 1947: راجع رقم 3857 – 3861) أن صحّة الرسامة تقوم
بوضع الأيدي.
قرار في شأن الأرمن
|
ترجمة النص
اللاتيني |
ترجمة النص
اللاتيني |
|
1310-
خامساً لخّصنا حقيقة أسرار الكنيسة لكي تصل بطريقةٍ أسهل إلى أذهان
الأرمن الحاليّين والآتين، في الصيغة الموجزة التالية: أسرار الناموس
الجديد سبعة هي المعمودية، والتثبيت، والإفخارستيا، والتّوبة، ومسحة
المرضى، والكهنوت، والزّواج، وهي تختلف اختلافاً شديداً عن أسرار
الناموس القديم. فهذه لم تكن مصدراً للنعمة، بل كانت صورة لتلك التي
كانت ستصدر عن آلام المسيح. أسرارنا تتضمّن النعمة وتمنحها لمن
يتقبّلها كما ينبغي.
|
1310 695 Quinto,
ecclesiasticorum sacramentorum veritatem pro ipsorum Armenorum
tam praesentium quam futurorum faciliore doctrina sub hac
brevissima redigimus formula. Novae Legis septem sunt
sacramenta: videlicet baptismus, confirmatio, Eucharistia,
Paenitentia, extrema unctio, ordo et matrimonium, quae multum a
sacramentis differunt Antiquae Legis. Illa enim non causabant
gratiam, sed eam solum per passionem Christi dandam esse
figurabant: haec vero nostra et continent gratiam, et ipsam
digne suscipientibus conferunt. |
|
1311-
الأسرار الخمسة الأولى وضعت للكمال الروحيّ عند كلّ إنسانٍ في ذاته،
والاثنان الأخيران لأجل السّلوك والتكاثر في الكنيسة كلها. فبالمعمودية
نولد روحياً، وبالتثبيت ننمو في النعمة ونتقوى بالإيمان. وإذ نولد من
جديد ونتقوى نتغذّى بغذاء الإفخارستيا الإلهية. وإذا سقطنا بالخطيئة في
مرضٍ نفسيّ نشفى روحياً بالتوبة، وبمسحة المرضى روحياً وجسدياً على ما
تقتضيه حالة النفس. أما بالكهنوت فالكنيسة تساس وتتكاثر روحياً،
وبالزواج تنمو جسدياً.
|
1311 695 - Horum
quinque prima ad spiritualem uniuscuiusque hominis in seipso
perfectionem, duo ultima ad totius Ecclesiae regimen
multiplicationemque ordinata sunt. Per baptismum enim
spiritualiter renascimur; per confirmationem augemur in gratia,
et roboramur in fide; renati autem et roborati nutrimur divina
Eucharistiae alimonia. Quod si per peccatum aegritudinem
incurrimus animae, per paenitentiam spiritualiter sanamur :
spiritualiter etiam et corporaliter, prout animae expedit, per
extremam unctionem ; per ordinem vero Ecclesia gubernatur et
multiplicatur spiritualiter, per matrimonium corporaliter
augetur. |
|
1312-
جميع هذه الأسرار تُجرى بثلاثة أمورٍ تتكوّن منها: أشياء تعدّ مادّتها،
وأقوال تعدّ صورتها، وخادم السرّ الذي يمنح السرّ وهو ينوي أن يفعل ما
تفعله الكنيسة. إذا نقص أحد هذه المقوّمات لم يتمّ السرّ.
|
1312 695 - Haec omnia
sacramenta tribus perficiuntur, videlicet rebus tamquam materia,
verbis tamquam forma, et persona ministri conferentis
sacramentum cum intentione faciendi, quod facit Ecclesia: quorum
si aliquod desit, non perficitur sacramentum. |
|
1313-
ثلاثةٌ من هذه الأسرار، أعني المعمودية والتثبيت والكهنوت، تطبع النفس
بطابع خاصّ، أي بعلامة روحيةٍ لا تمّحي، وتميزّها من سائر الأسرار.
ولهذا فهي لا تكرّر في الشخص الواحد. أما الأربعة الباقية فليس لها
طابعٌ خاصّ وهي قابلةٌ التكرار.
|
1313 695 - Inter haec
sacramenta tria sunt: baptismus, confirmatio et ordo, quae
characterem, id est, spirituale quoddam signum a ceteris
distinctivum, imprimunt in anima indelebile. Unde in eadem
persona non reiterantur. Reliqua vero quattuor characterem non
imprimunt, et reiterationem admittunt. |
|
1314-
المركز الأول بين الأسرار للمعمودية، باب الحياة الروحية، فبها تصبح
أعضاء المسيح وجسد الكنيسة. وبما أنه بالإنسان الأول دخل الموت في
الجميع [رَ رو 5 : 12] فلا نستطيع على حدّ ما قال الحقّ، دخول ملكوت
السماوات [رَ يو 3 : 5] إذا لم نولد بالماء والروح.
مادّة هذا
السرّ الماء الحقيقيّ والطبيعيّ، سواءٌ كان بارداً أو حاراً.
صورته هي:
"أنا أعمّدك باسم الآب والابن والروح القدس". إلاّ أنّنا لا ننكر أن
المعمودية تحصل حقيقة بالكلمات: "ليُعمّد عبد المسيح فلان باسم الآب
والابن والروح القدس"، أو "بيديّ يعمّد فلان باسم الآب والابن والروح
القدس". فيما أن السببّ الرئيسيّ الذي تستمدّ منه المعمودية قوّتها هو
الثالوث، والسّبب الآليّ هو الخادم الذي يمنح السرّ خارجياً، فإذا كان
العمل الذي يقوم به هذا الخادم يقترن تعبيراً بدعوة الثالوث الأقدس،
فالسرّ يتحقّق.
|
1314 696 Primum
omnium sacramentorum locum tenet sanctum baptisma, quod vitae
spiritualis ianua est : per ipsum enim membra Christi ac de
corpore efficimur Ecclesiae. Et cum per primum hominem mors
introierit in universos (cf: Rom 5, 12), nisi ex aqua et Spiritu
renascamur, non possumus ut inquit Veritas, in regnum caelorum
introire (cf. Jo 3, 5 ).
Materia
huius sacramenti est aqua vera et naturalis : nec refert,
frigida sit an calida. Forma autem est: Ego te baptizo in nomine
Patris et Filii et Spiritus Sancti. Non tamen negamus, quin et
per illa verba: 'Baptizetur (falso in plurimis ed.: baptizatur)
talis servus Christi in nomine Patris et Filii et Spiritus
Sancti', vel 'Baptizatur manibus meis talis in nomine Patris et
Filii et Spiritus Sancti', verum perficiatur baptisma; quoniam
cum principalis causa, ex qua baptisma virtutem habet, sit
sancta Trinitas, instrumentalis autem sit minister, qui tradit
exterius sacramentum: si exprimitur actus, qui per ipsum
exercetur ministrum, cum sanctae Trinitatis invocatione,
perficitur sacramentum. |
|
1315-
خادم هذا السرّ هو الكاهن الذي تفرض عليه وظيفته أن يُعمّد، ولكن في
حال الضرورة يستطيع منح هذا السرّ ليس الكاهن أو الشماس الإنجيلي
وحدهما، بل العلمانيّ أو المرأة أيضاً، بل الوثنيّ والهرطوقيّ، بشرط
التقيّد بصيغة الكنيسة وعقد النيّة على عمل ما تعمله الكنيسة.
|
1315 696 - Minister
huius sacramenti est sacerdos, cui ex officio competit
baptizare. In causa autem necessitatis non solum sacerdos vel
diaconus, sed etiam laicus vel mulier, immo etiam paganus et
haereticus baptizare potest, dummodo formam servet Ecclesiae et
facere intendat, quod facit Ecclesia. |
|
1316-
هذا السرّ يمحو كلّ خطيئة أصلية وفعليّة، وكل عقوبة تكفيريّة تفرضها
هذه الخطيئة؛ ومن ثمّ لا يفرض على المعدين أيّ تعويض عن خطاياهم
السالفة؛ وإن ماتوا قبل اقتراف أيّ خطيئة يبلغون حالاً ملكوت السماوات
ومشاهدة الله.
|
1316 696 - Huius
sacramenti effectus est remissio omnis culpae originalis et
actualis, omnis quoque poenae, quae pro ipsa culpa debetur.
Propterea baptizatis nulla pro peccatis praeteritis iniungenda
est satisfactio: sed morientes, antequam culpam aliquam
committant, statim ad regnum caelorum et Dei visionem
perveniunt. |
|
1317-
السرّ الثاني هو التثبيت، ومادّته الميرون المصنوع من زيت يعني نور
الضمير، ومن طيبٍ يعني رائحة الصيت الطيّب، يباركه الأسقف. أمّا صورته
فهي: "أسِمُك بسمة الصّليب، وأثبّتك بميرون الخلاص، باسم الآب والابن
والروح القدس".
|
1317 697 Secundum
sacramentum est confirmatio; cuius materia est chrisma confectum
ex oleo, quod nitorem significat conscientiae, et balsamo, quod
odorem significat bonae famae, per episcopum benedicto. Forma
autem est : Signo te signo crucis, et confirmo te chrismate
salutis, in nomine Pattis et Filii et Spiritus Sancti. |
|
1318-
خادمه العاديّ هو الأسقف. وفيما يقوم الكاهن البسيط بجميع أنواع
الدّهن، لا يقوم بدهن التّثبيت إلاّ الأسقف وحده، لأنّنا نقرأ أن
الرّسل وحدهم، الذين يقوم الأساقفة مقامهم، كانوا يعطون الروح القدس
بوضع اليد، كما نرى ذلك عندما نقرأ أعمال الرسل: "ولمّا سمع الرّسل
الذين في أورشليم أنّ السامرة قد قبلت كلمة الله أرسلوا إليهم بطرس
ويوحنا، فانحدرا وصليا لأجلهم لكي ينالوا الروح القدس، إذ لم يكن بعد
قد حلّ على أحدٍ منهم، بل كانوا قد اعتمدوا فقط باسم الربّ يسوع؛
عندئذٍ وضعا أيديهما عليهم فنالوا الروح القدس". [أع 8 : 14 – 17]
فالتثبيت في الكنيسة يقوم مقام وضع اليد. ومع ذلك نقرأ أنه، بتفسيحٍ من
الكرسي الرسولي، لضرورةٍ معقولة ملحّة قام كاهنٌ بسيط بمنح سرّ التثبيت
بميرون من صنع الأسقف.
|
1318 697 - Ordinarius
minister est episcopus. Et cum ceteras unctiones simplex
sacerdos valeat exhibere, hanc non nisi episcopus debet
conferre: quia de solis Apostolis legitur, quorum vicem tenent
episcopi, quod per manus impositionem Spiritum Sanctum dabant,
quemadmodum Actuum Apostolorum lectio manifestat: Cum enim
audissent, inquit, Apostoli, qui erant Hierosolymis, quia
recepisset Samaria verbum Dei, miserunt ad eos Petrum et
Ioannem. Qui cum venissent, oraverunt pro eis, ut acciperent
Spiritum Sanctum: nondum enim in quemquam illorum venerat, sed
baptizati tantum erant in nomine Domini Iesu. Tunc imponebant
manus super illos, et accipiebant Spiritum Sanctum (cf. Act 8
,14 ss). Loco autem illius manus impositionis in Ecclesia datur
confirrnatio. Legitur tamen aliquando per Apostolicae Sedis
dispensationem ex rationabili et urgente admodum causa simplicem
sacerdotem chrismate per episcopum confecto hoc administrasse
confirmationis sacramentum. |
|
1319-
بهذا السرّ يعطى الروح القدس روح القوّة كما أُعطي للرّسل نهار العنصرة،
فيتقوّى به المسيحيّ فيعترف بجرأةٍ باسم المسيح. ولهذا فالمثّبت يدهن
على الجبهة مركز الحشمة، لكي لا يحمرّ عندما يعترف باسم المسيح، ولا
سيّما صليبه "عثرة اليهود وجهالة الأمم" [ر 1 كو 1 : 23] على حدّ قول
الرسول: ولهذا نلمس الجبهة عندما نرسم إشارة الصليب.
|
1319 697 Effectus
autem huius sacramenti est, quia in eo datur Spiritus Sanctus ad
robur, sicut datus est Apostolis in die Pentecostes, ut
videlicet Christianus audacter Christi confiteatur nomen.
Ideoque in fronte, ubi verecundiae sedes est, confirmandus
inungitur, ne Christi nomen confiteri erubescat et praecipue
crucem eius, quae Iudaeis quidem est scandalum, gentibus autem
stultitia (cf. 1 Cor 1, 23) secundum Apostolum; propter quod
signo crucis signatur. |
|
1320-
السرّ الثابت هو سرّ الإفخارسيتا، ومادّته خبز الحنطة وخمر الكرمة يضاف
إليهما قبل التقديس قليلٌ من الماء. ويضاف الماء لشهادة الآباء
القديسين ومعلّمي الكنيسة التي أثيرت أخيراً في النقاش وتبيّن منها أن
الربّ قد يكون قد مزج الماء بالخمر عندما وضع هذا السرّ.
وفضلاً عن
ذلك فإن هذا المزج أقرب إلى تمثيل آلام الربّ. والطوباوي البابا
اسكندر، الخامس بعد الطوباوي بطرس، يقول: "في قرابين الأسرار التي
تقدّم للربّ في حفلات القدّاسات، فليُقدّم للذبيحة الخبز والخمر
ممزوجاً بالماء، فقط؛ إذ أنّه لا يقدّم في كأس الربّ خمرٌ فقط أو ماء
فقط، بل مزيج من الاثنين، لأنهما كليهما، على حدّ ما نقرأ، أي الدم
والماء خرجا من جنب المسيح [ر يو 19 : 34]. ثمّ إن هذا الأمر موافق
لكونه يؤدي إلى التعبير عن مفعول هذا السرّ أي اتّحاد الشعب المسيحي
بالمسيح. فالماء يعني الشعب على حدّ ما ورد في المقطع الثاني من
الرؤيا: "مياهٌ كثيرة، شعوب كثيرة" [رؤ 17 : 15]. والبابا يوليوس،
الثاني بعد الطوباوي سلفستروس، يقول: "إن كأس الربّ، بحسب تعليمات
القوانين، يجب أن تُقدّم مزيجاً من خمرٍ وماء، إذ إننا نرى أنه يراد
بالماء الشعب، وبالخمر دم الربّ، فعندما يمتزج في الكأس الخمر والماء،
يكون الشعب متّحداً بالمسيح، وجمهور المؤمنين مرتبطاً بالذي يؤمن به".
فيما أنّ
الكنيسة الرومانية المقدسة مسترشدةٌ الطوباويين الرسولين بطرس وبولس،
وجميع الكنائس الأخرى اللاتينية واليونانية التي تلألأت فيها أنوار كل
قداسةٍ ومعرفة، والتي سلكت هذا السلوك منذ فجر الكنيسة الناشئة ولا
تزال تتقيد به الآن، فيبدو من غير اللائق أن تصدف منطقة من المناطق عن
هذا المجرى العام والمعقول. فنقرّر إذن أن يجري الأرمن أيضاً مجرى جميع
العالم المسيحي، وأن يعمل كهنتهم، عند تقدمة الكأس، على مزج الخمر
بقليل من الماء كما سلف القول.
|
1320 698 Tertium est
Eucharistiae sacramentum, cuius materia est panis triticeus, et
vinum de vite, cui ante consecrationem aqua modicissima
admisceri debet. Aqua autem ideo admiscetur, quoniam iuxta
testimonia sanctorum Patrum ac Doctorum Ecclesiae pridem in
disputatione exhibita creditur, ipsum Dominum in vino aqua per
mixto hoc instituisse sacramentum. Deinde, quia hoc convenit
dominicae passionis repraesentationi. Inquit enim beatus
Alexander Papa, quintus (successor) a beato Petro: 'In
sacramentorum oblationibus, quae intra Missarum solemnia Domino
offeruntur, panis tantum et vinum aqua permixtum in sacrificium
offerantur. Non enim debet in calice Domini aut vinum solum aut
aqua sola offerri, sed utrumque permixtum: quia utrumque, id
est, sanguis et aqua, ex latere Christi profluxisse legitur (cf.
Jo 19, 34)'. Tum etiam, quod convenit ad significandum huius
sacramenti effectum, qui est unio populi christiani ad Christum.
Aqua enim populum significat, secundum illud Apocalypsis: Aquae
multae, populi multi (cf. Apc 17,15). Et Iulius Papa, secundus
(sueccessor) post beatum Silvestrum, ait: 'Calix dominicus iuxta
canonum praeceptum vino et aqua permixtus debet offerri, quia
videmus in aqua populum intelligi, in vino vero ostendi
sanguinem Christi. Ergo cum in calice vinum et aqua miscetur,
Christo populus adunatur, et fidelium plebs ei, in quem credit,
copulatur et iungitur.' Cum ergo tam sancta Romana Ecclesia a
beatissimis Apostolis Petro et Paulo edocta, quam reliquae omnes
Latinorum Graecorumque ecclesiae, in quibus omnis sanctitatis et
doctrinae lumina claruerunt, ab initio nascentis Ecclesiae sic
servaverint et modo servent, inconveniens admodum videtur, ut
alia quaevis regio ab hac universali et rationabili discrepet
observantia. Decernimus igitur, ut etiam ipsi Armeni se cum
universo orbe christiano conforment, eorumque sacerdotes in
calicis oblatione paululum aquae, prout dictum est, vino
admisceant. |
|
1321-
صورة هذا السرّ هي أقوال المخلّص التي أقام بها هذا السرّ؛ إذ أن
الكاهن يقوم بهذا السرّ وهو يتكلّم باسم المسيح وشخصه. وهكذا بقوّة هذه
الكلمات يتحوّل جوهر الخبز إلى جسد المسيح، وجوهر الخمر إلى دمه، ومع
ذلك فالمسيح موجودٌ كاملاً تحت شكل الخبز، وكاملاً تحت شكل الخمر، ففي
كل قسمٍ من القربان مقدّساً، ومن الخمر مقدّساً، عند انفصال هذا عن
ذاك، يبقى المسيح كاملاً.
|
1321 698 Forma huius
sacramenti sunt verba Salvatoris, quibus hoc confecit
sacramentum; sacerdos enim in persona Christi loquens hoc
conficit sacramentum. Nam ipsorum verborum virtute substantia
panis in corpus Christi, et substantia vini in sanguinem
convertuntur: ita tamen, quod totus Christus continetur sub
specie panis et totus sub specie vini. Sub qualibet quoque parte
hostiae consecratae et vini consecrati, separatione facta, totus
est Christus. |
|
1322-
مفعول هذا السرّ أنه يحقّق في نفس من يتقبّله باستحقاق، اتّحاد الإنسان
بالمسيح. وبما أن الإنسان بالنّعمة يمتزج بالمسيح، ويتحدّ بأعضائه،
فالنعمة في هذا السرّ تزداد عند من يتقبّلونه باستحقاق، وما يفعله
الطّعام والشراب المادّيان في الحياة الجسدّية، من تقويةٍ وتنميةٍ،
وإصلاح، وإمتاع، يفعله هذا السرّ في الحياة الروحية، إذ به، على حدّ ما
يقول البابا أوربانوس (4 : 846) نسترجع في الفكر ذكرى مخلصنا الملأى
بالنعمة، ونتخلّص من الشرّ، ونتقوّى بالصلاح، وننمو إلى مزيد من
الفضائل والنّعم.
|
1322 698 Huius
sacramenti effectus, quem in anima operatur digne sumentis, est
adunatio hominis ad Christum. Et quia per gratiam homo Christo
incorporatur et membris eius unitur, consequens est, quod per
hoc sacramentum in sumentibus digne gratia augeatur; omnemque
effectum, quem materialis cibus et potus quoad vitam agunt
corporalem, sustentando, augendo, reparando et delectando,
sacramentum hoc quoad vitam operatur spiritualem; in quo, ut
inquit Urbanus (IV) Papa (DS 846) gratam Salvatoris nostri
recensemus memoriam, a malo retrahimur, confortamur in bono, et
ad virtutum et gratiarum proficimus incrementum. |
|
1323-
السرّ الرابع هو سرّ التوبة ومادّته قائمة نوعاً ما على أفعال التوبة
التي تقسم ثلاثة أقسام: الأول هو ندامة القلب والتوجّع من الخطيئة
المقترفة، والتصميم على تجنبّها في المستقبل. والثاني هو الاعتراف
الشفهيّ الذي يقتضي من الخاطئ أن يُقرّ لكاهنه؛ وهو يكون عادةً
بالصلاة، والصوم، والصّدقة. صورة هذا السرّ هي كلمات الحلّ التي يفوه
بها الكاهن عندما يقول: "أنا أحلّك". وخادم هذا السرّ هو الكاهن الذي
يملك سلطة الحلّ عادياً أو بتفويضٍ من أحد الرؤساء. ومفعول هذا السرّ
يقوم بالحلّ من الخطايا.
|
1323 699 Quartum
sacramentum est paenitentia, cuius quasi materia sunt actus
paenitentis, qui in tres distinguuntur partes. Quarum prima est
cordis contritio; ad quam pertinet, ud doleat de peccato
commisso, cum proposito non peccandi de cetero.
Secunda
est oris confessio; ad quam pertinet, ut peccator omnia peccata,
quorum memoriam habet, suo sacerdoti confiteatur integraliter.
Tertia est satisfactio pro peccatis secundum arbitrium
sacerdotis; quae quidem praecipue fit per orationem, ieiunium et
eleemosynam. Forma huius sacramenti sunt verba absolutionis,
quae sacerdos profert, cum dicit: Ego te absolvo; minister huius
sacramenti est sacerdos habens auctoritatem absolvendi vel
ordinariam vel ex commissione superioris. Effectus huius
sacramenti est absolutio a peccatis. |
|
1324-
السرّ الخامس هو مسحة المرمضى ومادّته زيت الزيتون الذي باركه الأسقف.
هذا السرّ لا يمنح إلاّ لمريضٍ تُخشى وفاته، ويجب أن يدهن على الأمكنة
التالية: على العينين بسبب النّظر، وعلى الأذنين بسبب السمع، وعلى
المنخرين بسبب الشمّ، وعلى الفم بسبب الذوق والكلام، وعلى اليدين بسبب
اللمس، وعلى الرّجلين بسبب المشي، وعلى الحقوين بسبب المتعة التي
تستمدّ منهما قوّتها. صورة هذا السرّ هي هذه: "بهذه المسحة وبرحمة
الربّ المليئة بالشفقة، ليغفر لك الربّ جميع الخطايا التي ارتكبتها
بالنظر..." وهكذا على سائر الأعضاء.
|
1324 700 Quintum
sacramentum est extrema unctio, cuius materia est oleum olivae
per episcopum benedictum. Hoc sacramentum nisi infirmo, de cuius
morte timetur, dari non debet; qui in his locis ungendus est: in
oculis propter visum, in auribus propter auditum, in naribus
propter odoratum, in ore propter gustum vel locutionem, in
manibus propter tactum, in pedibus propter gressum, in renibus
propter delectationem ibidem vigentem. Forma huius sacramenti
est haec: 'Per istam sanctam unctionem et suam piissimam
misericordiam indulgeat tibi Dominus, quicquid deliquisti per
visum', et similiter in aliis membris. |
|
1325-
خادم هذا السرّ هو الكاهن. أما مفعوله فهو شفاء النفس، وقد يكون أيضاً
شفاء الجسد بقدر ما يكون ذلك مفيداً للنفس. وعن هذا السرّ قال
الطوباويّ يعقوب الرسول: "هل فيكم مريض، فليدع كهنة الكنيسة وليصلّوا
عليه، ويمسحوه بالزيت باسم الربّ، فإنّ صلاة الإيمان تخلّص المريض،
والربّ ينهضه، وإن كان قد اقترف خطايا تغفر له (يع 5 : 14...).
|
1325 700 - Minister
huius sacramenti est sacerdos. Effectus vero est mentis sanatio
et, in quantum animae expedit, ipsius etiam corporis. De hoc
sacramento inquit beatus Iacobus Apostolus: 'Infirmatur quis in
vobis ? Inducat presbyteros Ecclesiae, ut orent super eum,
ungentes eum oleo in nomine Domini; et oratio fidei salvabit
infirmum, et alleviabit eum Dominus, et si in peccatis sit,
dimitten tur ei' (Iac 5, 14s). |
|
1326-
السرّ السادس هو سرّ الكهنوت، ومادّته هي ما تمنح الدرجة بتقديمه (إلى
المرتسم). فالكهنوت يمنح بتقديم الكأس مع الخمر، والصينية مع الخبز،
وتمنح الشمّاسيّة الإنجيلية، بتقديم كتاب الأناجيل، والشماسيّة
الرسائلية بتقديم الكأس فارغةً مع الصينية فوقها فارغة. وكذلك تمنح
الدرجات الباقية بتسليم الأشياء التي تتعلّق بوظيفتها.
صورة
الكهنوت هي ما يلي: "تقبّل سلطة تقديم الذبيحة في الكنيسة من أجل
الأحياء والأموات، باسم الآب والابن والروح القدس". وهكذا بالنسبة إلى
صورة سائر الدّرجات الواردة بإسهاب في كتاب الرّسامات الروماني.
والخادم العاديّ لهذا السرّ هو الأسقف. ومفعوله هو إنماء النعمة، لكي
يكون أحد الناس أهلاً لخدمة المسيح.
|
1326 701 Sextum est
sacramentum ordinis, cuius materia est illud, per cuius
traditionem confertur ordo: sicut presbyteratus traditur per
calicis cum vino et patenae cum pane porrectionem; diaconatus
vero per libri Evangeliorum dationem; subdiaconatus vero per
calicis vacui cum patena vacua superposita traditionem et
similiter de aliis per rerum ad ministeria sua pertinentium
assignationem. Forma sacerdotii talis est: 'Accipe potestatem
offerendi sacrificium in Ecclesia pro vivis et mortuis, in
nomine Patris et Filii et Spiritus Sancti'. Et sic de aliorum
ordinum formis, prout in Pontificali Romano late continetur.
Ordinarius minister huius sacramenti est episcopus. Effectus
augmentum gratiae, ut quis sit idoneus Christi minister. |
|
1327-
السرّ السابع هو سرّ الزواج، رمز اتحاد المسيح والكنيسة، على حدّ قول
الرسول: "إنّ هذا السرّ لعظيم، أقول هذا بالنسبة إلى المسيح والكنيسة"
(أف 5 : 32). والعلّة الفاعلة في الزواج هي الرّضى المتبادل معبّراً
عنه بالصوت الحيّ في كلمات ملفوظ بها.
يُعزى إلى
الزواج ثلاث ميزات: الأولى إنجاب الأولاد وتنشئتهم لخدمة الله؛
والثانية الأمانة والوفاء بين الأزواج؛ والثالثة عدم انفصام الزواج، إذ
أنه يمثّل اتحاد المسيح والكنيسة الذي لا ينفصل. وإذا كان من المباح،
بسبب الزنى، الانفصال، فلا يجوز عقد زواج آخر، لأن رباط الزواج المعقود
بحسب الشرع لا حلّ له أبداً.
[أدرجت هنا
وثائق أخرى: شهادة إيمان أثناسيوس (75 – 76)، وقرار الاتحاد مع
اليونانيين (1300 – 1398)، ومرسوم في إقامة بعض الأعياد مع الكنيسة
الرومانية. ثم ختم الكل بالنص التالي:]
|
1327 702 Septimum est
sacramentum matrimonii, quod est signum coniunctionis Christi et
Ecclesiae secundum Apostolum dicentem 'Sacramentum hoc magnum
est: ego autem dico in Christo et in Ecclesia' (Eph 5, 32).
Causa efficiens matrimonii regulariter est mutuus consensus per
verba de praesenti expressus. Assignatur autem triplex bonum
matrimonii. Primum est proles suscipienda et educanda ad cultum
Dei. Secundum est fides, quam unus coniugum alteri servare
debet. Tertium indivisibilitas matrimonii, propter hoc quod
significat indivisibilem coniunctionem Christi et Ecclesiae.
Quamvis autem ex causa fornicationis liceat tori separationem
facere, non tamen aliud matrimonium contrahere fas est, cum
matrimonii vinculum legitime contracti perpetuum sit. |
|
1328-
بعد شرح هذه الأمور، لا بدّ لخطباء الأرمن من أن يقبلوا باسمهم الخاص،
وباسم بطريركهم واسم جميع الأرمن، ويعتنقوا، بتقوى وخضوع، هذا القرار
السينودسيّ المقدس جداً، بكل فصوله، وإعلاناته، وتحديداته، وتعاليمه،
وأوامره ونظمه، وكلّ ما سُجّل فيه، مع كل ما يعتقده ويعلّمه كرسيّ
الكنيسة الرومانية الرسوليّ المقدس. وليعترفوا في احترام بالمعلّمين
الآباء القديسين الذين تؤيّدهم الكنيسة الرومانية. وكل ما تشجبه
الكنيسة الرومانية من أشخاص وتعاليم، عليهم أن يشجبوه هم أيضاً.
|
1328 His omnibus explicatis
praedicti Armenorum oratores nomine suo et sui patriarchae et
omnium Armenorum, hoc saluberrimum synodale decretum cum omnibus
suis capitulis, declarationibus, diffinitionibus, traditionibus,
praeceptis et statutis omnemque doctrinam in ipso descriptam
necnon quicquid tenet et docet Sancta Sedes Apostolica et Romana
Ecclesia, cum omni devotione et obedientia acceptant, suscipiunt
et amplectuntur. Illos quoque Doctores et sanctos Patres, quos
Ecclesia Romana approbat, ipsi reverenter suscipiunt. Quascunque
vero personas et quicquid ipsa Ecclesia Romana reprobat et
damant, ipsi pro reprobatis et damnatis habent. |
|